Posts tonen met het label ouderen. Alle posts tonen
Posts tonen met het label ouderen. Alle posts tonen

woensdag 30 januari 2013

Hoe kunnen we zorg beter organiseren?

We horen ze dagelijks. Schrijnende verhalen over ouderen in verzorgingshuizen die de hele dag in hun pyjama op bed moeten liggen, wachtlijsten, slechte coördinatie rond medicijngebruik enzovoort.

Discussieer mee op linkin

 Het is natuurlijk niet het hele verhaal. Er zijn ook prachtvoorbeelden van hoe het wel kan in de cure en care in Nederland. Maar toch blijft het gevoel hangen: kennelijk zijn we er met al onze rijkdom, wijsheid en creativiteit niet toe in staat de zorg beter te organiseren. Ik vind dat moeilijk te accepteren.
Jarenlang is 'marktwerking in de zorg' als dé oplossing gepropageerd. In een recent artikel van Raf Daenen en Willem Vermeulen wordt deze oplossing fijntjes gefileerd. De argumenten van de auteurs zijn steekhoudend: marktwerking levert nieuwe problemen op, die ons gemakkelijk terug bij af brengen.
Een goed alternatief lees ik nog niet in het artikel. De auteurs doen een pleidooi voor meer preventie. Helemaal mee eens, maar hoe organiseer je preventie? Kun je een model bedenken waarbij 'preventie' loont? En hoe komen we af van de vraag: als iemand niet ziek wordt, hoe kan een onderneming/ondernemer in de zorg dan aan zo iemand verdienen? Er zijn nog veel meer vragen te beantwoorden. Zoals: hoe maken we de complexe zorgmarkt transparanter? En hoe vinden we een balans tussen solidariteit en keuzevrijheid als het gaat om verzekeren voor zorg?
Om een discussie hierover te faciliteren heb ik een Google Plus-community opgezet. Om hieraan mee te doen heb je een (gratis) Google-account nodig. De community heet Zorg organiseren. Je kunt je hiervoor aanmelden om mee te discussiëren.

Het artikel van Raf Daenen en Willem Vermeulen kun je hier downloaden als pdf.
Beiden tevens auteurs van boek Perspectief op een maatschappij in crisis, http://rafdaenen.blogspot.nl/2011/12/boek-recensie-perspectief-op-een.html

dinsdag 25 januari 2011

Samenwerking aan samenleving

Tien jaar terug was de Provincie heel actief op het terrein van de ouderenparticipatie. We noemden het Vitaal Grijs. Er werd een omslag gemaakt van ouderen als object van zorg naar ouderdom als de oogst van een rijk leven.

Onder de inspirerende leiding van Lambert van Nistelrooy waren we bezig met bijvoorbeeld een hangplek voor jong en oud, waarbij ouderen in gesprek gingen met hangjongeren.

Nu dreigt de aandacht van de Provincie voor doelgroepen buiten beeld te raken. Toch vind ik het meer dan ooit wenselijk dat gemeenteoverstijgend en tevens herkenbaar aandacht wordt besteed aan jeugd- en ouderenparticipatie die breder is dan het zorgelijk individualistisch perspectief.

Is er voor jongeren nog wel ruimte om samen te experimenteren en jong te zijn? Iets soortgelijks geldt voor ouderen. Veel ouderen zijn actief in het vrijwilligerswerk, en ouderen zijn daarmee het cement van de samenleving. De babyboomers komen er aan, een eigengereide groep die graag zelf de regie over zijn leven houdt.

Ondertussen is de maatschappelijke realiteit zo dat werkgevers de in hun ogen dure oudere werknemer als het wat minder gaat het liefst laat afvloeien. Economie en arbeidsparticipatie is een provinciaal thema, maar het moet wel worden opgepakt. Probleem is dat er flink wordt beknibbeld op ondersteuningsorganisaties. Een conflict tussen de KBO Den Bosch en de Unie KBO sleept al veel te lang aan. Ook heb ik mijn bedenkingen bij de marktgerichte insteek waar ondersteuningsorganisaties toe aangezet worden.

Er ligt op het terrein van vergrijzing, ontgroening en arbeidsparticipatie een gezamenlijke uitdaging. We hoeven het dan geen doelgroepenbeleid te noemen. Maar aandacht besteden aan samenleven, werken en ontspannen van jong en oud behoeft ondersteuning van een marktgerichte samenleving om zichtbaar te maken waar het echt om gaat: een zinvol bestaan voor iedereen.

maandag 10 januari 2011

Ouderdom geen probleem maar een kans

Ouderen zijn niet saai en uit de tijd. Natuurlijk willen ouderen niet alles wat we ze voorschotelen. Dat is trouwens maar goed ook. Vanuit gebruiksoogpunt valt er nog veel te verbeteren aan produkten en diensten.

Op de meer sociale terreinen drukken ouderen duidelijk hun stempel. De meest gebruikersvriendelijke dienst is het ouderenwerk. Heel praktisch en functioneel: tafeltje dek je, sociale alarmering, zelf hulp en ondersteuningsgroepen, vrijwillige adviesbureaus, praatgroepen, studieclub's, etc. Al het denkbare en zinvolle is mogelijk. Voor een prikje zit de overheid op de eerste rij. Er is trouwens geen groep die zo goed georganiseerd en actief in de samenleving staat dan de ouderen en hun bonden. Naast kienen, kaarten en koersballen, zijn ouderen ook op andere terreinen actief met woning inventarisatie, ziekenbezoekdienst, computercursussen, belangen behartiging, ouderen en geloven.

Ouderen houden ons alert door dingen te doen en ons in beweging te zetten. Of het nu gaat om de kwaliteit van zorgvoorzieningen, of hoe de balans tussen vrijwilligerswerk en betaald werk moet gevonden worden. Is het niet goed schiks dan maar kwaad schiks. Daar waar zorg niet aansluit op de behoeften van de oudere klant daar nemen de kosten hand over hand toe. Het gaat niet op om de zaken om te draaien en te zeggen dat de zorg aan ouderen onbetaalbaar wordt. De zorg en dienstverlening wordt onbetaalbaar daar waar men de oudere klant niet serieus neemt. WMO gelden ter preventie van erger blijven liggen en worden op gemeentelijk niveau voor andere dingen aangewend. De kans is dan ook heel groot dat op een later tijdstip de verzorgingskosten in een veelvoud toenemen.

Voor de samenleving is het natuurlijk prettig als er veel vrijwilligers actief zijn. Hierdoor kunnen er ook veel activiteiten tegen lage kosten uitgevoerd worden. Maar minstens zo belangrijk is dat de kwaliteit van de dienstverlening toeneemt door de inzet van vrijwilligers.  Oudere vrijwilligers kunnen op een heel informele wijze contact leggen en krijgen deuren open die anders gesloten blijven. Voor de samenleving is het van belang dat mensen niet tussen wal en schip vallen . Door het uitoefenen van vrijwilligers werk blijven ouderen betrokken bij de samenleving, maken deel uit van een netwerk en benutten hun kwaliteiten die anders veel te snel verloren dreigen te gaan.

Ouderen schromen niet om opvoedkundige taken op zich te nemen. Naast hun belangrijke rol als het grootouderschap worden er verhalen verteld en voorgelezen op scholen. Door te vertellen over vroeger en wat hiervan te leren valt kan op een prettige wijze een stuk van onze nabije geschiedenis aan de jeugd overgedragen worden. Belangrijker nog is dat men laat zien hoe het leven geleefd kan worden en welke zingevende momenten hierin opgesloten liggen.

En uiteindelijk dwingen ouderen ons om te gaan met de dood. Hoe moeilijk wij het ermee hebben om afscheid te nemen van onze ouders, niet omdat het sterven onwaardig is, dat is in een enkele situatie slechts het geval. Echter veel meer omdat we vergeten zijn dat de dood bij het leven hoort en we in ons drukke hollen, vergeten zijn dat het om een zinvol bestaan gaat. Goed afscheid nemen is een kunst op zich. Als we met ouderen omgaan leren we iets over ons leven en de functie van de bezinning op het leven.

Nee ik maak me geen zorgen om de ouderen. Zij zorgen over het algemeen goed voor elkaar en voor zichzelf en als dat in mijn ogen niet meer zo goed verloopt is dit vaak eerder een probleem van mezelf dan van de ouderen.

Waar ik me wel zorgen over maak is datgene wat wij als burgers en dienstverleners laten liggen om nog zinvol oud te kunnen worden. Wat ik zeker weet is dat het werken met ouderen boeiend, actief, verantwoordelijk, zorgzaam, lerend en zingevend is.

zaterdag 8 januari 2011

Op bezoek in den Inloop

Voor de enkeling die nog onwetend is in d'n Inloop is de Kringloopwinkel en nog veel meer van de KBO Oirschot. Er wordt vergaderd, er vinden cursussen plaats, er is een hobbywerkplaats en een kringloopcentrum, maar men kan er ook zomaar binnenstappen voor een kop koffie en een praatje. Er wordt gebiljart en gekaart, en als het goed weer is wordt er volop jeu de boules gespeeld. Bij aankomst staat de koffie klaar en voor ik het de gaten heb sta ik te biljaren en heb ik in tussen ook al een schilderijtje op mogen hangen. Nadat Antoon Venninx nog de nodige telefoontjes pleegt en druk overlegt met Marietje van der Heijden mag ik meelopen naar de Multifunctionele ruimte waar zelfs de Oirschotse rijscholen theorie lessen geven. In gesprek met deze 2 super vrijwilligers, regelaar, managers, luisterende oren maar vooral sociaal betrokken mensen.

Het pronkstuk van d'n Inloop is toch wel ene hypermodern ingerichte computer lokaal waar zowat de hele dag les gegeven wordt in verschillende computervaardigheden, basis cursussen, tekstverwerking, mailen, internet, websites, fotografie. Dit kunnen we als KBO alleen maar bieden door de opbrengst van de winkel. Vanuit heel de Kempen worden ons spullen aangeboden. Net in deze tijd van crisis hebben we in nog belangrijke sociale functie dan voorheen. Het hoeft hier niet veel te kosten maar niets is voor niets en rommel verkopen we niet.

Er komen hier dagelijks minimaal vijftig mensen over de vloer. Je kunt merken Antoon en Marietje houden van mensen en weten hoe ze een sociaal bedrijf moeten runnen. We hopen dat we straks bij de oude landbouwschool ook de ruimte van de gemeente krijgen om ons ding te doen. Volgende week praten we hier met de nieuwe wethouder over. Regeren is vooruit zien. Het belangrijkste is goed samenwerken, ruimte bieden om dingen tegen elkaar te zeggen, het positieve in elkaar waarderen en er echt voor gaan. Als het onderling niet botert krijg je niets voor elkaar.

Bij de vraag was ze als plaatselijke KBO meekrijgen van de spanningen tussen de Unie-KBO en KBO den Bosch. Antoon is heel duidelijk waneer je afhankelijk van elkaar bent moet je recht doen aan elkaar. Nu lopen de spanningen zo hoop op dat men uit elkaar wil, maar als er over een half jaar schoon schip gemaakt is met bestuurlijke dikdoenerij dan komt alles weer op zijn pootjes terecht. En anders moet je vanuit de Provincie maar eens aandringen op een goed bemiddelend gesprek tussen de kemphanen. Want met ruzie maken gaat de energie zitten in de verkeerde dingen.

Ondertussen is het al 12.30 uur en om 13.00 uur moet de winkel al weer open. Mij is eens te meer duidelijk geworden dat ouderen het cement van de gemeenschap vormen. Antoon en Marietje nogmaals bedankt voor deze mooie ontmoeting.

zaterdag 1 januari 2011

Ouderen als kracht van de Kempen

Blijven de Kempische ouderen actief en betrokken investeren in hun samenleving!?

‘Meedoen’ is de boodschap. Maar als het om ouderen gaat, gaat de discussie toch vooral over langer werken of (meer) maatschappelijke inzet. Meedoen betekent ook: het onderhouden van sociale contacten, deelnemen aan verenigingen, gebruik maken van de digitale snelweg, kortom: deel uit maken van de samenleving.

Wat kunnen gemeenten en provincie bijdragen aan de participatie van ouderen?

Veel ouderen zijn actief als vrijwilliger en mantelzorger. Opvallend is dat van de 50-plussers die op dit moment geen vrijwilligerswerk of mantelzorg verlenen een groot deel aangeeft dat wel te willen doen als men daarvoor gevraagd zou worden. Voorwaarde is dat er Aansluiting moet zijn bij de persoonlijke motieven. Activiteiten moeten in te passen zijn in de persoonlijke situatie van de potentiële vrijwilliger. Om aan te kunnen sluiten bij wat iemand zou willen doen, wat iemand kan en welke mogelijkheden iemand heeft (bv in tijd), moet worden geïnvesteerd in werving via persoonlijk contact. Voor gemeenten zou het goed zijn om regels en verplichtingen onder de loep te nemen en te beoordelen op noodzakelijkheid en effectiviteit voor het betreffende vrijwilligerswerk.

Mensen zien het zorgen voor elkaar nog steeds als iets vanzelfsprekends: men ‘rolt erin’ als men iemand kent die hulp nodig heeft. Het is dus van belang dat de sociale infrastructuur van een buurt/wijk leidt tot meer onderling contact: het moet weer normaal worden om elkaar ‘te kennen’. Gemeenten kunnen hierbij een rol vervullen door initiatieven op wijk- en buurtniveau te stimuleren. Daarmee valt tegelijkertijd een slag te maken in het tegengaan van eenzaamheid. Wanneer mensen er op uit moeten om sociale contacten te onderhouden lopen ze vaak tegen problemen met vervoer aan. De verschraling van het openbaar vervoer in met name de plattelandsgebieden is voor velen duidelijk merkbaar. Voor de provincie dus een punt van aandacht.

Steeds meer 50-plussers beschikken over een computer. Niet alleen kan de computer worden gebruikt voor het verstrekken van informatie, maar bijvoorbeeld ook om sociale contacten te onderhouden wanneer mensen minder mobiel zijn.

Kortom ouderparticipatie en zorgen voor elkaar de smeerolie van een vitale samenleving, dus blijven investeren in elkaar.